Abbas Hilmi Paşa, Kavalalı

1874-1944

 

       14 Temmuz 1874’de Tevfik Paşa’nın Oğlu olarak İskenderiyye’de doğdu. Son Mısır Hidivi. 1892’den İngiliz Yönetim’inin kurulduğu 1914’e kadar Görev’de kalmış, İngiliz Egemenliği’ne Muhalefet’iyle Milliyetçi  Hareket içinde Ün kazandı.

       1892’de Görev’e başlayınca İngiltere’nin Mısır’daki Temsilcisi ve başkonsolosu Lord Cromer’den Bağımsız davranmaya çalıştı. İngiltere’nin Mısır üzerinde artmakta olan Etkisine karşı duyulan Genel Hoşnutsuzluk’tan ve Milliyetçiler’in Coşkulu Desdeği’nden Güç alarak İngilizler’e Karşı olmasıyla tanınan bir Kişi’yi Başbakanlığa atadı. Ardından İngiliz Birlikleri’nin Askeri Etkinliğini eleştirince Lord Cromer, 1894’te onun Karar verme ve Uygumla Özgürlüğünü kısıtlayıcı Önlemler aldı.

       Abbas Hilmi 1894’den sonra Milliyetçi Hareket’in Başında olmamasına karşın Panislamist ve İngiliz aleyktarı Günlük el-Müeyyed Gazetesi’ne Para Yardım’ında bulundu. Milliyetçiler 1906’da Mısır’da Anayasal Yönetim’e geçilmesini istediklerindeyse o sırada İngilizler’le uzlaşmış bulunan Abbas Hilmi Paşa bu İsteği Geri çevirdi. Ertesi Yıl, İngilizler’in Desdeği ile Ilımlı Milliyetçiler’in Partisi Ümmet partisi’ne Karşı Mustafa Kamil Paşa Başkanlığı’ndaki Milliyetçi Parti’nin kurulmasına İzin verdi. 1912-1914 arasında Ülke’yi yöneten Lord Kitchener’in Başkonsolosluğa atanmasından sonra Milliyetçi Parti’nin İleri gelenlerinden bazısının hapsedilip bazısının Sürgün’e gönderilmesiyle Abbas Hilmi Paşa’nın Yetkesi daha da sınırlandırılmış oldu.

       Paşa, I.Cihan harbi’nin Başlangıc’ında Mısırlılar’ı ve Sudanlılar’ı İttifak Devletleri’ni desdeklemeye ve İngilizler’e Karşı savaşmaya çağırdı. İngiltere 18 Aralık 1914’de Mısır’ı Protektorası ilan ederek ertesi Gün Abbas’ı Görev’den uzaklaştırdı. Onun yerine geçen Amcası Hüseyin Kamil Sultan Unvanı alarak 1914-197 arası Görev yaptı. Abbas Hilmi Paşa 1922lere dek Osmanlılarca Hidiv olarak tanındı, bu Tarih’ten sonra Türkiye ve İsviçre’de Sürgün’de yaşadı.

       20 Aralık 1944’de Cenevre’de öldü.