Ahmed Fuad Paşa

1868-1936

 

         26 Mart 1868’de Kahire’de Hidiv İsmail Paşa’nın Oğlu olarak doğdu. İngiltee’den Bağımzılığını elde eden Mısır’ın İlk Kralı (1922-1936). İngiltere’yle daha Uygun Şartlar’da bir Bağımsızlık Antlaşması yapmaya ve Aşırı Milliyetçi Vafd Partisi’nin Etkisini kırmaya çalıştı.

         İtalya’da Sürgün’de bulunan Babasının yanında yetişti. İtalya ve İsviçre’de  Öğrenim gördükten sonra 1890’da  Mısır’a dönerek  Hidiv Abbas Hilmi Paşa’nın Yaver’I oldu.  1882’den beri İngiliz İşgali altında bulunan Mısır, 1.Cihan Harbi’nde İngilizler Osmanlı’ya Savaş İlan edince İngiliz Protektorası haline geldi ve Ahmed Fuad 1917’de Mısır Sultan’I İlan edildi. 1919’da İngiltere, Mısır’a daha Geniş Özerklik tanıyarak  bir Anlaşma için Görüşme İsteğini bildirdi. Mısırlılar’ın Çoğu bu Gelişme’yi Hoşnutluk’la karşıladı. Ama Mısır’ın istemler’ini kimin Dile getireceği ve İngilizler’e sunacağı Konusunda Anlaşmazlık doğdu. Güçlü bir Toplumsal Tabanı olan Sultan, Devlet Yönetim’inde Ağırlığını korumaya Kararlı’ydı. Ama Vafd Partisi’nin Lideri Saad Zaglul, Partisini Mısır Ulusu’nun Temsilcisi olarak görüyor, İngilizler’le Görüşmeler’I ancak kendisinin yönetebileceğini düşünüyordu.

         Fuad’ı Zaglul’u desdekleyen Karşıt Girişimler arasındaki Çekişme İngiliz-Mısır Görüşmeleri’nin kesilmesine Yol açtı. 1922’de İngiltere tek yanlı bir Açıklama’yla Mısır’ın bağımsızlığını İlan etti, Fuad Kral Unvanını aldı. İngilizler’in Tek Yanlı karar’ından ve Mısır’ın İçişleri üzerinde Söz Sahibi olnmasından Kaygı duyan Fuad hem İngilizler’i, hem de Mısırlılar tarafından Kabul edilebilecek İki taraflı bir Bağımsızlık Antlaşması yapılması için çalıştıysa da Başarılı olamadı.

         Fuad 1923’te Zağlul Sürgün’deyken Yeni bir Anayasa hazırladı. Ama Zaglul ve diğer Sürgünler’in Geri dönmesinden sonar Halk’ın Desdeğini sağlamayı başaran Vafd ile Kral arasındaki Çatışma yoğunlaştı. Anayasa’yla oluşturulan Kurumlar’I kendi Muhalefet’ini güçlendirmek için kullanan Vafd 1923,1925 ve 1929’daki Seçimler’de Çoğunluğu sağladı. Ama Fuad genellikle Hükümetler’ini vafd Yanlısı olmayan Ilımlı Bakanlar’dan oluşturmayı başardı. Toplumsal ve Dinsel Konular’da ise el-Ezher Üniversitesi’nin Görüşleri Doğrultusu’nda Hareket ederek Önemli ölçüde Halk Desdeği sağladı. 1930’da Siyasi Konumunu güçlenditmek Amac’ıyla parlemeto’yu feshetti , Eski Anayasa’yı İptal ederek Yeni bir Amayasa ve Seçim Yasası Yürürlüğe koydu. 1931 Seçimleri, Vafd’ı dışarda bırakan, Kral’la İşbirliği’nden yana bir Parlemento ortaya çıkardı. Böylece sağlanan istikrar 1935’e kadar sürdüyse de bu Tarih’te Milliyetçi Hareket’in Güçlü Baskısı altında kalan Fuad 1923 Anayasası’nı yeniden Yürülüğe koydu.

         28 Nisan 1936’da Kahire’de öldü.